ΑΡΑΧΝΟΕΙΔΗΣ ΚΥΣΤΗ

Τι είναι οι αραχνοειδείς κύστεις;

Οι αραχνοειδείς κύστεις είναι σάκοι γεμάτοι με υγρό που αναπτύσσονται στον εγκέφαλο και τη σπονδυλική στήλη. Δεν είναι όγκοι και  δεν σχετίζονται με καρκίνο. Σε σπάνιες περιπτώσεις, εάν μεγαλώσουν πολύ ή πιέσουν σημαντικές δομές του εγκεφάλου μπορούν να προκαλέσουν εγκεφαλική βλάβη ή προβλήματα κίνησης.

Οι περισσότερες αραχνοειδείς κύστεις εμφανίζονται κατά τη γέννηση ή μετά από παιδικό τραύμα στο κεφάλι και η συντριπτική πλειοψηφία των κύστεων δεν προκαλεί συμπτώματα. Όταν εμφανίζονται συμπτώματα, διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Μπορεί να περιλαμβάνουν πονοκεφάλους, ζάλη, ναυτία, έμετο ή επιληπτικές κρίσεις.

Η θεραπεία εξαρτάται από το πού βρίσκεται η κύστη και αν αναπτύσσεται ή προκαλεί συμπτώματα. Εάν η θεραπεία είναι απαραίτητη, ο γιατρός συνήθως αποστραγγίζει την κύστη ή τις ανοίγει χειρουργικά στους περιβάλλοντες χώρους του εγκεφάλου.

Πόσο συχνές είναι οι αραχνοειδείς κύστεις;

Οι αραχνοειδείς κύστεις είναι το πιο κοινό είδος κύστης εγκεφάλου. Επηρεάζουν ανθρώπους όλων των ηλικιών, αλλά εμφανίζονται και σε μωρά και παιδιά. Οι άνδρες είναι τέσσερις φορές πιο πιθανό να αναπτύξουν αραχνοειδή κύστη από τις γυναίκες.

Οι περισσότερες αραχνοειδείς κύστεις αναπτύσσονται χωρίς να προκαλούν συμπτώματα και εντοπίζονται τυχαία όταν γίνεται απεικόνιση του εγκεφάλου για άλλους λόγους. Έτσι, είναι σχεδόν αδύνατο να γνωρίζουμε πόσοι άνθρωποι  μπορεί να ζούν με αύτο το πρόβλημα.

Πού εμφανίζονται οι αραχνοειδείς κύστεις;

Οι κύστεις μπορούν να σχηματιστούν σε διάφορες περιοχές του εγκεφάλου. Οι περισσότερες αραχνοειδείς κύστεις αναπτύσσονται στην περιοχή του μεσαίου βόθρου, που βρίσκεται μπροστά από τα αυτιά. Μπορούν επίσης να αναπτυχθούν στην υπερκείμενη περιοχή (πίσω από τα μάτια) και στον οπίσθιο βόθρο (στη βάση του κρανίου).

Αυτές οι περιοχές του εγκεφάλου και του νωτιαίου μυελού περιέχουν εγκεφαλονωτιαίο υγρό (CSF). Το εγκεφαλονωτιαίο υγρό είναι ένα διαυγές υγρό που προστατεύει τον εγκέφαλο και το νωτιαίο μυελό. Παρέχει επίσης θρεπτικά συστατικά και απομακρύνει τα απόβλητα από τον εγκέφαλο. Οι αραχνοειδείς κύστεις σχηματίζονται όταν το εγκεφαλονωτιαίο υγρό συλλέγεται και συσσωρεύεται μέσα σε έναν σάκο.

Ποια είναι τα συμπτώματα των αραχνοειδών κύστεων;

Η συντριπτική πλειοψηφία των αραχνοειδών κύστεων δεν παράγει συμπτώματα. Εξαρτώνται από τη θέση και το μέγεθος της κύστης και από το αν πιέζει τα νεύρα, τον εγκέφαλο ή το νωτιαίο μυελό. Όταν τα συμπτώματα εμφανίζονται, είναι πιο πιθανό να εμφανιστούν πριν από την ηλικία των 20 ετών. Περιλαμβάνουν:

• Πονοκεφάλους.
• Υδροκεφαλία (περίσσεια εγκεφαλονωτιαίου υγρού συλλέγεται στον εγκέφαλο).
• Ναυτία και έμετος.
• Επιληπτικές κρίσεις.
• Ίλιγγος και ζάλη.

Άλλα συμπτώματα ποικίλλουν ανάλογα με τη θέση της κύστης. Περιλαμβάνουν:

Περιοχή μέσου βόθρου: Οι κύστεις σε αυτή την περιοχή του εγκεφάλου μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα με την όραση, την ακοή, την κίνηση και την ισορροπία. Μπορούν να οδηγήσουν σε κόπωση και αδυναμία ή παράλυση, συνήθως στη μία πλευρά του σώματος. Μερικά παιδιά μπορεί να έχουν καθυστερήσεις στην ανάπτυξη και αλλαγές στη συμπεριφορά.

Eφιππιακή περιοχή: Οι κύστεις σε αυτήν την περιοχή μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα όρασης. Μπορούν επίσης να επηρεάσουν το ενδοκρινικό σύστημα, το οποίο ελέγχει την εφηβεία και τη σεξουαλική ανάπτυξη.

Μερικοί άνθρωποι με αραχνοειδείς κύστεις άνω ή οπίσθιου βόθρου κουνούν τα κεφάλια τους ανεξέλεγκτα. Μπορούν να μετακινήσουν τα κεφάλια τους από τη μία πλευρά στην άλλη ή με κυκλική κίνηση (παρόμοια με μια κούκλα παιχνίδι).

Νωτιαίος μυελός: Οι αραχνοειδείς κύστεις της σπονδυλικής στήλης μπορούν να οδηγήσουν σε μούδιασμα και μυρμήγκιασμα στα πόδια και τα χέρια, μυϊκούς σπασμούς, κινητικά προβλήματα και παράλυση. Ο πόνος στην πλάτη και η σκολίωση είναι επίσης κοινά. Μερικοί άνθρωποι αναπτύσσουν λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος από μια κύστη της σπονδυλικής στήλης.

Τι προκαλεί αραχνοειδείς κύστεις;

Οι περισσότερες αραχνοειδείς κύστεις εμφανίζονται κατά τη γέννηση (πρωτογενείς αραχνοειδείς κύστεις). Εμφανίζονται συνήθως στη μήτρα κατά τις πρώτες εβδομάδες της εγκυμοσύνης. Μερικές φορές οι αραχνοειδείς κύστεις εμφανίζουν κάποια κληρονομηκότητα. Οι άνθρωποι που έχουν ορισμένα σύνδρομα υγείας, όπως αραχνοειδίτιδα ή σύνδρομο Marfan, μπορεί να είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν αραχνοειδείς κύστεις.

Λιγότερο συχνά, οι αραχνοειδείς κύστεις αναπτύσσονται μετά από κάποιο είδος παιδικού τραύματος στο κεφάλι, όπως εγκεφαλική βλάβη, χειρουργική επέμβαση ή λοίμωξη. Όταν συμβεί αυτό, τις αποκαλούμε δευτερογενείς αραχνοειδείς κύστεις.

Πώς οι γιατροί διαγιγνώσκουν αραχνοειδείς κύστεις;

Τα σημάδια των αραχνοειδών κύστεων είναι συχνά παρόμοια με τα συμπτώματα άλλων καταστάσεων. Εάν εσείς ή το παιδί σας έχετε συμπτώματα αραχνοειδούς κύστης, ο γιατρός σας θα σας ρωτήσει για το ιστορικό της υγείας σας. Μπορούν να συστήσουν εξετάσεις με βάση τα συμπτώματά σας. Πολλές φορές οι γιατροί ανακαλύπτουν αραχνοειδείς κύστεις όταν κάποιος αναζητά θεραπεία για άλλο πρόβλημα υγείας, όπως επιληπτικές κρίσεις. Τα πιο κοινά τεστ είναι μαγνητικές τομογραφίες και αξονικές τομογραφίες.

Πώς αντιμετωπίζουμε τις αραχνοειδείς κύστεις;

Εάν μια κύστη προκαλεί συμπτώματα, ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει τακτικές μελέτες απεικόνισης για να παρακολουθήσει την κύστη και να ελέγξει την ανάπτυξή της. Οι μαγνητικές τομογραφίες και οι αξονικές τομογραφίες βοηθούν τον γιατρό σας να δει εάν η κύστη πιέζει άλλες δομές του σώματος, όπως τα νεύρα, τον εγκέφαλο ή το νωτιαίο μυελό. Η συντριπτική πλειοψηφία των κύστεων δεν χρειάζονται περαιτέρω θεραπεία.

Εάν η κύστη είναι μεγάλη και αυξάνεται ή προκαλεί συμπτώματα, ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει θεραπεία. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει:

Ενδοσκοπικές επεμβάσεις: Ανάλογα με τη θέση και το μέγεθος της κύστης, ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει μια ενδοσκοπική παρέμβαση για την αποστράγγιση της κύστης ή να ανοίξει ένα «παράθυρο» σε αυτήν.

Οι ενδοσκοπικές επεμβάσεις χρησιμοποιούν ένα μικρό, λεπτό σωλήνα με κάμερα και μικροσκοπικά εργαλεία. Αυτές οι ελάχιστα επεμβατικές διαδικασίες χρησιμοποιούν μικρότερες τομές. Αυτό σημαίνει ότι χρειάζεστε λιγότερο χρόνο ανάρρωσης από την παραδοσιακή χειρουργική επέμβαση.

Ανοικτή κρανιοτομή: Κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας, ο γιατρός σας αφαιρεί μέρος του κρανίου και κάνει μικρές τομές (κοψίματα) στην κύστη. Αυτά τα «παράθυρα» επιτρέπουν στο υγρό να αποστραγγίζεται από την κύστη. Το σώμα σας απορροφά το υγρό με την πάροδο του χρόνου.

Τοποθέτηση παροχέτευσης: Σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να τοποθετηθεί μια περιτοναϊκή παροχέτευση στην κύστη. Μια παροχέτευση είναι μια συσκευή κατασκευασμένη από καθετήρες (λεπτούς σωλήνες) και μια βαλβίδα.

Το υγρό αποστραγγίζεται μέσω των σωλήνων στην κοιλιά σας. Το σώμα σας απορροφά το υγρό. Η παροχέτευση θα παραμείνει στη θέση της, ώστε το υγρό να μπορεί να συνεχίσει να αποστραγγίζεται.

Χειρουργική αφαίρεση κύστης σπονδυλικής στήλης: Ο γιατρός συνήθως αφαιρεί τις αραχνοειδείς κύστεις της σπονδυλικής στήλης. Ο γιατρός σας κάνει μια τομή κοντά στην κύστη και την αφαιρεί. Εάν δεν είναι δυνατή η αφαίρεση της κύστης λόγω της θέσης ή του μεγέθους της, ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει την αποστράγγιση ή την τοποθέτηση μιας παροχέτευσης στην κύστη.

Μπορώ να αποτρέψω την δημιουργία μιας αραχνοειδής κύστης;

Δεν είναι δυνατόν να αποφευχθούν οι αραχνοειδείς κύστεις. Συζητήστε με τον γιατρό σας εάν έχετε οικογενειακό ιστορικό αραχνοειδών κύστεων ή μια κατάσταση (όπως αραχνοειδίτιδα) που μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο.

Ποιες είναι οι προοπτικές για άτομα με αραχνοειδείς κύστεις;

Οι περισσότερες αραχνοειδείς κύστεις δεν προκαλούν ποτέ συμπτώματα, αλλά στις σπάνιες περιπτώσεις που το κάνουν, η θεραπεία για αραχνοειδείς κύστεις συνήθως ανακουφίζει από τα συμπτώματα. Αλλά οι κύστεις μπορούν να αναπτυχθούν ξανά ή να γεμίσουν με υγρό μετά τη θεραπεία. Εάν συμβεί αυτό, μπορεί να χρειαστείτε μια άλλη διαδικασία για την αποστράγγιση του υγρού ή την αφαίρεση της κύστης.

Οι μη θεραπευμένες, συμπτωματικές αραχνοειδείς κύστεις μπορούν να οδηγήσουν σε μόνιμη εγκεφαλική βλάβη, έντονο πόνο, κινητικές διαταραχές και σοβαρά προβλήματα υγείας. Σπάνια, οι κύστεις που δεν έχουν αντιμετωπιστεί μπορούν να προκαλέσουν την ανάπτυξη του κρανίου με ανώμαλο τρόπο. Οι επιπλοκές από αραχνοειδείς κύστεις περιλαμβάνουν:

Αιμορραγία: Τα αιμοφόρα αγγεία στο τοίχωμα της κύστης μπορεί να σχιστούν και να αιμορραγήσουν στην κύστη, γεγονός που μπορεί να την κάνει να μεγαλώσει. Όταν τα αιμοφόρα αγγεία σχίζονται και το αίμα λιμνάζει έξω από την κύστη, μπορεί να σχηματιστεί αιμάτωμα.

Διαρροή υγρού: Εάν το τραύμα ή ο τραυματισμός βλάψει την κύστη, μπορεί να προκύψει διαρροή εγκεφαλονωτιαίου υγρού. Το υγρό μπορεί να διαρρεύσει σε άλλα μέρη του εγκεφάλου, προκαλώντας σοβαρά προβλήματα υγείας.